Oikos

Een heel aantal auteurs, politici, professoren en journalisten maant Europees President Herman Van Rompuy aan eindelijk werk te maken van een wetgeving die belastingfraude onmogelijk maakt. Dit topic staat immers op de agenda van de Europese Raad van 22 mei.

Deze opinie verscheen op Knack Forum van woensdag 20 februari 2013

Voedsel kost niets meer en juist daarom is de sociale en ecologische kost enorm.

De crisis over gesjoemel met paardenvlees toont opnieuw dat voedsel geen gewone koopwaar is. Voor de meeste mensen betekent het een wereld van verschil of ze koeien- of paardenvlees eten. Net zoals voor anderen vlees eten tout court een belangrijke zaak vormt. De reden hiervoor is dat eten tot het wezen van onze cultuur hoort. Wat en hoe we eten, met wie en waar we eten en hoeveel tijd we over hebben voor de aankoop, de bereiding en het verorberen van voedsel, maakt wie we zijn als individu en als gemeenschap. 

Er zijn zo van die boeken die je zou willen kunnen opeten omdat ze zoveel voedsel voor de geest schenken. En een ervan heeft zijn titel niet gestolen: De Hongerige Stad van de Britse Carolyn Steel. Vijf jaar na verschijning heeft dit boek nog niets van zijn actualiteitswaarde verloren, die paradoxaal genoeg verkregen wordt door de veelheid aan historische inzichten over de relatie tussen steden en voedsel. Nu Carolyn Steel volgende week dinsdag terug in ons land is voor een lezing, leggen we graag nog enkele inzichten uit het boek op de keukentafel. En dat doen we in twee delen, vandaag krijgt u de brunch, na het weekend het diner.


De ondertekenaars van deze tekst getuigen dat de "11 van Wetteren" worden gesteund door een ruime waaier van organisaties die net als zij moeten vaststellen hoe moeilijk het is het debat over essentiële maatschappelijke keuzes op de politieke agenda te krijgen. 

De dag na het succesvolle weekend van ‘Sing for the Climate’ stond er het opiniestuk ‘In naam van het klimaat, stop met zingen’ van filosoof Gert Goeminne in De Standaard (24/9). Zijn stuk was niet alleen wat zurig, maar ook provocatief geschreven. Scoren was blijkbaar de boodschap.

In crisislanden als Spanje en Griekenland belast de import van fossiele brandstoffen en eindige grondstoffen fors de handelsbalans.

Onze ecologische systemen naderen het point of no return. En politici willen niet zien dat remedies voor de euro en de milieucrisis samen kunnen gaan. In Europa niet, en in Rio niet.

 Zoals Nick Deschacht schrijft op de socialistische website Vonk, werpt de documentaire The Economics of Happiness een aantal fundamentele vragen op over het huidig economisch systeem. Dit leidt bij elke vertoning steevast tot interessante discussies. Het is fijn dat Deschacht dit onderschrijft, dat is trouwens ook de reden waarom we vanuit de groene denktank Oikos de film ondertitelden en promoten. Dit betekent echter niet dat we vanuit Oikos deze documentaire als zaligmakend beschouwen. Hij kent zeker zijn beperkingen, net zoals elk ander boek of documentaire trouwens. Zo ben ik het met Deschacht eens als hij schrijft dat de blik die de documentaire op het verleden hanteert, te idyllisch is.

 Na een vergadering in Antwerpen stap ik een café binnen, de volgende meeting is pas binnen een uur een eindje verder. Altijd fijn verpozen in een onbekende plek, even de sfeer opsnuiven. Ik bestel een groene thee. De kleur past bij mijn ideologie, maar heeft er verder niks mee te maken. Groene thee is nu eenmaal gezonder dan zwarte thee. Antioxydanten weet u wel.

 We kunnen er niet naast kijken: we moeten met zijn allen langer en harder werken en de economische groei terug aanzwengelen. Anders kunnen we de pensioenen niet betalen, de staatsschuld niet afbetalen en verdampt de welvaartstaat. Zo luidt toch het dominante discours. Het lijkt wel of er geen andere weg uit de huidige crisis is: iedereen harder werken, de economische motor sneller doen draaien. Nochtans geven nu ook mainsteam economen als Geert Noels toe dat het verder zetten van het huidig economisch model onhoudbaar is. 

Deze week is Dennis Meadows, auteur van het befaamde rapport Limits to Growth uit 1972, te gast in België. Een unieke gelegenheid om, veertig jaar later, na te gaan wat de relevantie is van dit zogenaamde rapport aan de Club van Rome.